این کتاب به موضوع قراردادهای مالی اسلامی پرداخته و از حیث روش‌شناسی، ایده‌پردازی و بیان استدلال جدید و کم‌نظیر است.

به تازگی کتاب «قراردادهای مالی اسلامی» به قلم منذر قحف تالیف و منتشر شده است. این کتاب به موضوع قراردادهای مالی اسلامی پرداخته و از حیث روش‌شناسی، ایده‌پردازی و بیان استدلال جدید و کم‌نظیر است. دلیل منحصر به فرد بودن کتاب رویکرد ویژه آن در ترکیب نمودن توصیفات شرعی و شرایط و الزامات هر یک از قراردادهای مالی اسلامی با تجزیه و تحلیل اقتصادی و مالی از وضعیت متناسب با آن قرارداد است.

 این کتاب قراردادهای مالی اسلامی را در سه دسته؛ کلاسیک، ترکیبی سنتی و ترکیبی جدید طبقه‌بندی می‌نماید و بر پیامدهای مالی هر یک از قراردادهای مالی اسلامی و مقایسه آن با همتایان متعارف خود تاکید ویژه‌ دارد. نویسنده این کتاب همچنین در زمینه تدوین و فرموله کردن عناصر اصلی نظریه جامع مالی اسلامی به نحوی که با دیگر اجزای اقتصاد اسلامی نیز منسجم و سازگار باشد. تلاش جدی نموده است.

کتاب مذکور شامل هفده فصل است. سه فصل اول پایه‌های قراردادهای مالی در نظام اسلامی همچون اصول کلی مالکیت و اموال، شرایط تملک، اجزاء، شرایط و طبقه‌بندی قراردادهای مالی اسلامی و ویژگی‌های بازدهی درآمد در نظام اقتصادی اسلام را مورد بحث قرار می‌دهد. در این فصل همچنین بر نقش مهم مالی اسلامی در توسعه مفهوم مالی تأکید می‌شود. علاوه بر این، به ارتباط درآمد با تولید ثروت در بازار واقعی کالاها و خدمات در فضای مالی اسلامی اشاره می‌شود و با مالی متعارف که درآمد را ناشی از افزایش بدهی می‌داند و صرفا به انتقال ثروت به جای تولید ثروت می‌پردازد، مقایسه می‌گردد.
فصل چهار تا انتهای فصل هشت به قراردادهای اصلی مالی اسلامی یعنی فروش، اجاره و به اشتراک گذاری، هبه، وقف، قراردادهای مشارکتی و پیش‌بها (عربون) می‌پردازد. فصل ۱۰ تا انتهای فصل ۱۳ به قراردادهای ترکیبی اختصاص داده شده است که امروزه در بانک‌های اسلامی به کار می‌رود. این خدمات عبارتند از: مرابحه، سلم (سلف) موازی، استصناع موازی، اجاره به شرط تملیک، ضمانت نامه، تعهد و تعهدات متقابل، و غیره.

 فصل 14 تا ۱۶ نیز در مورد قراردادهای مالی اسلامی مورد استفاده برای اهداف خاص است و به مطالعه قراردادهای مرتبط با مالی شخصی، پروژه‌ها و زیرساخت‌ها و مدیریت نقدینگی می‌پردازد. در پایان فصل ۱۹ در مورد قرارداد مالی اسلامی و ابعاد قانونی آن از جمله موارد قوه قضائیه که به ایجاد وحدت رویه منجر می‌گردد، بحث می‌نماید.

لازم به ذکر است این کتاب توسط انتشارات کریت‌اسپیس به قیمت ۱۰۰ دلار منتشر شده است و مشتمل بر ۴۴۱ صفحه می‌باشد.

علاقمندان جهت آشنایی بیشتر با سرفصل‌ها و کلیات این کتاب می‌توانند به این نشانی مراجعه نمایند.

منبع: سایت پژوهشکده پولی و بانکی

به گزارش سایت خبری CPI Financial، سهم تامین مالی اسلامی در کشور مالزی در پایان شش ماهه اول سال ۲۰۱۶ مقدار ۲۷.۹ درصد از کل سیستم تامین مالی را تشکیل داده است. براساس جدیدترین گزارش موسسه اعتبارسنجی فیچ به احتمال زیاد این روند رو به رشد با سرعتی پایین‌تر از قبل ادامه خواهد داشت. به عبارت دیگر کشور مالزی در پایان شش ماهه اول سال ۲۰۱۶ همچنان پرچم‌دار صنعت تامین مالی اسلامی در سطح بین‌المللی از منظر مقررات، استانداردسازی و انتشار صکوک بوده است.

در کشور مالزی بانک‌های اسلامی امکان دسترسی به تسهیلات منطبق با شریعت را از بانک مرکزی دارند همچنین این بانک‌ها در بازار سرمایه اسلامی، بازار پولی بین‌بانکی و بازار ثانویه فعال هستند. 

یکی از نکاتی که در پایان شش ماهه اول سال ۲۰۱۶ می‌توان به آن اشاره کرد نسبت مطالبات غیرجاری ناخالص است؛ این نسبت در سیستم بانکداری اسلامی روندی آرام و افزایشی به میزان  1.34 درصد داشته است که در کل از شرایط بهتری در مقایسه با سیستم بانکداری معمول که در آن نسبت مذکور با افزایشی معادل 1.74 درصد همراه بوده، برخوردار بوده است.

موسسه اعتبارسنجی فیچ معتقد است تغییر گرایش سپرده‌های اسلامی در حساب‌های سرمایه‌گذاری تا حد زیادی منعکس‌کننده و ناشی از بازده بالاتر این سپرده‌های سرمایه‌گذاری است هر چند این موسسه تغییر موضع و جابه‌جایی مشتریان از بانک‌های اسلامی به سمت بانک‌های معمول و یا تغییر معنادار در سطح ریسک بانک‌های اسلامی را مشاهده و گزارش نکرده است.

منبع: سایت پژوهشکده پولی و بانکی

نشست «اقتصاد مقاومتی؛ چالش‌های پیش رو و راهکارها»  سه‌شنبه، ۲۵ آبان ۹۵ به همت مرکز فرهنگی دانشجویی امام(ره)، ولایت فقیه و انقلاب اسلامی جهاد دانشگاهی و با سخنرانی امیر سیاح، مدیر گروه مطالعات کسب‌و‌کار مرکز پژوهش‌های مجلس و مدیر گروه اقتصاد شبکه یک صدا و سیما و علی میرزاخانی، سردبیر روزنامه دنیای اقتصاد در دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران برگزار شد.
براساس این گزارش، علی میرزاخانی در ابتدای این نشست اظهار کرد: بحث‌های بسیار زیادی تاکنون درباره اقتصاد مقاومتی صورت گرفته است ولی هنوز راهکارهایی که باید به صورت عملیاتی برای تحقق اهداف اقتصاد مقاومتی، مورد نظر قرار گیرد، شناسایی نشده و نقشه راه لازم برای حرکت و تحقق اهداف اقتصاد مقاومتی نداریم.
وی ادامه داد: بنده معتقدم قبل از ورود به بحث اقتصاد مقاومتی و ادبیات این بحث که آیا اصطلاحی به نام اقتصاد مقاومتی داریم یا خیر؟  باید دو گزاره را در این زمینه بپذیریم؛ اولین مورد این است که اقتصاد ایران در دهه گذشته به شدت آسیب دیده است.
میرزاخانی افزد: در یک دهه اخیر در اقتصاد ایران شاهد، آسیب‌هایی همانند تخریب تولید ملی، کاهش حجم اقتصاد ایران و رشد منفی اقتصادی و تورم بالا بوده‌ایم که این مسائل، پیامدهایی شامل فعالیت‌های سفته‌بازانه و فعالیت‌های غیرمولد اقتصادی را در پی داشته است.
سردبیر روزنامه دنیای اقتصاد یادآور شد: دومین گزاره، این است که این آسیب عمدتا از منفذ خارج از اقتصاد ایران وارد اقتصاد ما شده است. البته موقعی که آسیبی از ناحیه خارج وارد اقتصاد شده و متوجه یک مجموعه داخلی می‌شود، قطعا اشکالاتی در اقتصاد داخلی وجود دارد که آن را آسیب‌پذیر کرده است.
وی ادامه داد: ابتدا باید ببینیم که منفذ تأثیرپذیری اقتصاد ایران از آسیب خارجی چیست و آیا آن منفذ شناسایی شده است و راهکارهای جلوگیری از این آسیب‌ها، دقیق و کارشناسی بوده‌اند یا خیر و اگر شناسایی شده، چرا در دستور کار قرار نگرفته است؟ اگر به این سؤالات پاسخ دهیم، احتمالا راهکار تحقق اقتصاد مقاومتی را هم پیدا خواهیم کرد.
این کارشناس مسائل اقتصادی خاطرنشان کرد: اینکه تصمیمات یک دهه گذشته، اشتباه بوده و باعث شده اقتصاد ایران آسیب‌پذیر شود، شکی در آن نیست اما چون بحث ما در مورد اقتصاد مقاومتی است و می‌خواهیم ببینیم چرا اقتصاد ایران شکننده شده و تورم جهش پیدا می‌کند، ابتدا باید عامل خارجی را شناسایی کنیم که از چه منفذی وارد شده است.
میرزاخانی عنوان کرد: هدف از ابلاغ سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی هم کاهش آسیب‌پذیری اقتصاد ایران است. فرضیه‌ای که بنده مطرح می‌کنم این است که منفذ آسیب‌پذیری ایران از خارج، درآمدهای نفتی بوده است و سیاست‌های نادرست در این زمینه باعث شده اقتصاد ایران دچار آسیب شود.
سردبیر روزنامه دنیا اقتصاد عنوان کرد: نوع استفاده ما از درآمدهای نفتی، تورم‌زا است، به این دلیل که وقتی درآمدهای نفتی افزایش پیدا می‌کند، ما حجم پول کشور را با حجم تولید، متناسب نمی‌کنیم و اولین اثر چنین روندی، افزایش تورم است.
وی ادامه داد: در جنگ اقتصادی، فتح سرزمین به معنای فتح بازارها است و در دهه گذشته اتفاقی که رخ داد این بود که بخش مهمی از بازارهای خود را واگذار کردیم و این مسئله به این مفهوم است که طرف مقابل، در جنگ اقتصادی توانست، بخشی از اقتصاد ما را تصرف کند و ما هم که گمان کردیم با تثبیت نرخ ارز، در حال مقابله هستیم، اما اهداف آنها را محقق کردیم و دومین ضربه به اقتصاد ایران، بعد از جهش شدید نرخ ارز، جهش شدید تورم بود که بنیان‌های تولید را از بین برد.
میرزاخانی در پایان سخنان خود گفت: برای جلوگیری  از چنین وضعیتی باید از تجربه چین استفاده کنیم که نرخ ارز را بالا برده است؛ چراکه وقتی نرخ ارز را به صورت مصنوعی بالا ببریم، ورود کالاهای خارجی را پرهزینه کرده و همچنین توان رقابت اقتصاد کشور را افزایش می‌دهیم اما تاکنون چنین کاری انجام نداده‌ایم.
براساس این گزارش، امیر سیاح، مدیر گروه مطالعات کسب‌و‌کار مرکز پژوهش‌های مجلس و مدیر گروه اقتصاد شبکه یک صدا و سیما، در ادامه این نشست اظهار کرد: اقتصاد مقاومتی دارای پنج رکن اصلی شامل درونزا، برون‌نگر، دانش‌بنیان، پیشرو و عادلانه است و اگر این سیاست‌های کلی اجرا شود، ایران در ردیف کشورهای با درآمد بالا قرار خواهد گرفت.
وی ادامه داد: در چنین شرایطی، شرکت‌های خصوصی دانش‌بنیان ما، محصولات خود را به همه دنیا صادر خواهند کرد و با کشورهای مختلف، تجارت با حجم بالا و متوازن خواهد داشت.
سیاح ادامه داد: با تحقق اقتصاد مقاومتی، عمده تولید ملی را شرکت‌های دانش‌بنیان بخش خصوصی انجام خواهند داد، محصولات آنها قابل رقابت است، رانت وجود ندارد، فرصت‌ها برای همه برابر است و حکومت به صورت شفاف عمل می‌کند.
مدیر گروه اقتصاد شبکه یک صدا و سیما افزود: کلیدواژه اصلی گفتمان اقتصاد مقاومتی، خودباوری است و این گفتمان معتقد است باید از تولید و کسب و کار حمایت کنیم تا کارفرینان با سرمایه داخلی رشد کنند.
وی اظهار کرد: گفتمان اقتصاد مقاومتی، از نظر فناوری معتقد است، اولا فناوری پیشرفته، ابزار هژمونی غرب است و آن را در اختیار ما قرار نمی‌دهد و دوما، تا ما آن محصول را تولید کنیم، آنها محصول بهتر را تولید خواهند کرد؛ بنابراین باید یاد بگیریم که به تکنولوژی جدید دست پیدا کنیم، تا جایی که بتوانیم آن را صادر کنیم.
سیاح در پایان گفت: باید نقش دولت فعال شده و آنهایی‌که به مرز علم و دانش رسیده‌اند، فعالیت آنها را ثبت و حمایت کند و این مواردی که بیان شد، مهمترین محورهای سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی در عرصه عمل هستند.
منبع: خبرگزاری ایکنا

«اسناد خزانه» از مهمترین ابزارهایی هستند که در کشورهای گوناگون توسط دولت‌ها و بانک‌های مرکزی جهت اعمال سیاست‌های اقتصادی و تنظیم بازارهای پول و سرمایه مورد استفاده واقع می‌شوند. همچنین، اسناد خزانه اصلی‌ترین اوراق مورد استفاده در بازار بدهی به حساب می‌آیند و عملا بازار بدهی بر اساس این ابزار قوام می‌یابد.

از منظر حقوقی، اسناد خزانه متعارف «سند بدهی» است که صرفا بر اساس اعتبار دولت منتشر شده و در بازار اوراق بهادار تنزیل می‌شود. لذا، دولت که ناشر آن است، می‌تواند هر نوع استفاده‌ای از منابع جمع‌آوری شده بنماید (شامل تسویه بدهی‌های گذشته، تولید کالاها، ارائه خدمات، پرداخت حقوق کارمندان و غیره). بنابراین، نیازی به اینکه دین از قبل وجود داشته باشد و دولت در عوض آن اسناد خزانه منتشر کند، وجود ندارد.

اگر با دید فقهی به اسناد خزانه متعارف نگاه شود، به نظر می‌رسد این مبادلات مصداق «تنزیل دیون صوری دولت به غیردین نزد اشخاص ثالث» هستند. به این معنی که دولت راسا اسناد خزانه را منتشر نموده و به اعتبار خود، آن‌ها را در بازار اوراق به فروش می‌رساند؛ هیچ الزامی هم وجود ندارد که این بدهی‌ها از فعالیت‌های واقعی (خرید و فروش کالاها و خدمات) نشات گرفته باشد.

بر این اساس، این اوراق قرض به دولت به حساب آمده و سندی هم که توسط قرض‌دهنده از دولت دریافت می‌شود، گواهی بازپرداخت اصل و بهره اوراق در آینده است. به عنوان مثال، زمانی که دولت یک برگ یک میلیون ریالی اسناد خزانه را به قیمت هشتصد هزار ریال به یک بانک می‌‌فروشد، بدان معنی است که دولت هشتصد هزار ریال از بانک مذکور در زمان حال قرض کرده و متعهد است در آینده، یک میلیون ریال بازگرداند.

به دلیل چالش ربا، اسناد خزانه متعارف در چارچوب اسلامی قابلیت کاربرد ندارد. با این حال می‌توان با استفاده از ظرفیت عقد بیع دین، صکوکی طراحی نمود که با چالش شرعی مواجه نبوده و تقریبا عمده کارکردهای اقتصادی اسناد خزانه متعارف را داشته باشد؛ این ابزار را می‌توان «اسناد خزانه اسلامی» نامید. بر اساس تعریف، اسناد خزانه اسلامی ابزاری مالی است که مبتنی بر بدهی بخش دولتی به پیمانکاران، شبکه بانکی و همچنین سایر ذینفعان و تأمین‌کنندگان طراحی شده و به وسیله خزانه‌داری کل وزارت امور اقتصادی و دارایی، منتشر می‌شود. این اوراق بدون کوپن، به صورت تنزیلی و بر اساس عقد بیع دین قابلیّت انتشار دارد.

علیرغم مشابهت‌های کارکردی اسناد خزانه اسلامی با اسناد خزانه متعارف، این دو نوع اوراق با یکدیگر تفاوت‌های مهمی دارند و اساسا علت استفاده از کلمه «اسلامی» در عبارت اسناد خزانه اسلامی، اشاره به همین تفاوت‌ها است.

«واقعی بودن دین مبنای انتشار اسناد خزانه» یکی از مهمترین این تفاوت‌ها را شکل می‌دهد. در واقع، اسناد خزانه اسلامی باید حتما بر روی دیون واقعی (دیون حاصل از مبادله‌ کالاها و خدمات) منتشر شود و دولت نمی‌تواند بدون در نظر گرفتن این مسئله و صرفا بر روی اعتبار خود نسبت به انتشار اوراق اقدام ورزد. این موضوع خود مانع توسعه بیش از اندازه بازار بدهی در چارچوب اسلامی شده و به نحوی بین بازار بدهی و بخش واقعی اقتصاد، تناسب ایجاد می‌کند.

علاوه بر این، بر خلاف اسناد خزانه متعارف، هیچ یک از مدل‌های اسناد خزانه اسلامی در سررسید قابلیت تمدید با افزودن مبلغ اسمی اوراق را ندارد. دلیل این مسئله آن است که تمدید بدهی دولت (افزایش زمان بازپرداخت) در ازای افزایش مبلغ اسمی اوراق، با چالش ربای جاهلی مواجه شده و در چارچوب اسلامی قابلیت استفاده ندارد.

در پایان لازم به تاکید است که اسناد خزانه اسلامی دارای ویژگی‌هایی است که آن را از اسناد خزانه متعارف متفاوت می‌سازد (مانند واقعی بودن دین مبنای انتشار اوراق). لذا توصیه می‌شود سیاست‌گذاران بازار بدهی کشور در عمل نیز به تفاوت‌های مذکور دقت کافی داشته باشند تا ماهیت اسلامی این اوراق زیر سوال نرفته و مشکلی شبیه اجرای صوری و غیرواقعی عقود در شبکه بانکی، در بازار بدهی اتفاق نیافتد.

محمد حسن حقیقی (کارشناس اقتصادی)
منبع: خبرگزاری ایبنا

مجله بین‌المللی مالی اسلام(شماره اول، دوره هشتم) که توسط مؤسسه بین‌المللی تحقیقات مالی اسلامی (ISRA) منتشر می‌شود به تازگی مقاله‌ای با عنوان «دانش و مشی مصرف‌کنندگان غیر مسلمان در امارات متحده عربی در رابطه با تکافل» به چاپ رسانده است. این مقاله که توسط گراهام مایکل اسپریگز تألیف شده، درصدد است با رفتارشناسی مصرف‌کنندگان غیرمسلمان، اهمیت این مسأله را در توسعه ابزارهای مالی اسلامی برجسته سازد. 
تکافل یک مکانیزم بیمه است که ارزش‌های مذهبی مصرف‌کنندگان مسلمان را پوشش می‌دهد و رشد مداوم در سیستم مالی اسلامی را به نمایش می‌گذارد. با این حال، تکافل که شرکت‌‌های تعاونی و همچنین مبتنی بر سهام بر آن سیطره دارد، سهم قابل توجهی از بازار بیمه جهانی را تشکیل نمی‌دهد.
با وجود ادبیاتی که از مصرف‌کنندگان غیرمسلمان حمایت می‌کند، همچنان یک فضای خالی در زمینه تحقیقات اکتشافی درباره رفتار مصرف‌کننده در این گروه جمعیتی وجود دارد. این پژوهش کیفی پدیدارشناختی از تئوری رفتار برنامه‌ریزی شده به عنوان یک چارچوب استفاده می‌کند تا باورها و نگرش مصرف‌کنندگان غیر مسلمان در امارات متحده عربی (UAE) را نسبت به تکافل تبیین نماید و پتانسیل‌های چشم‌گیر تکافل را نیز از جهت ویژگی‌های مذهبی و همکاری متقابل آن شناسایی نماید.
داده‌های تحقیق اثبات می‌کند که مصرف‌کنندگان غیرمسلمان با محصولات تکافل ناآشنا هستند و این ناآگاهی نگرش‌های منفی را ایجاد می‌کند که بر تصمیم‌گیری آنها نیز اثرگذار می‌باشد. با این حال، ارائه اطلاعات مربوط به محصولات تکافل نشان می‌دهد که ویژگی‌های مبتنی بر شریعت آن می‌تواند باورهایی را ایجاد نماید که در فرآیند شکل‌گیری نگرش نسبت به تکافل و همچنین تصمیم‌گیری در مورد آن مؤثر واقع گردد.
این مطالعه برای محققان تکافل در پیشبرد بحث و گفتگو در مورد رفتار مصرف‌کننده غیر مسلمان مهم است و همچنین برای متصدیان تکافل نیز در درک تأثیرات رفتاری غیر مسلمانان به عنوان بخشی از توسعه استراتژیک جمعیتی از اهمیت زیادی برخوردار است.
نتایج این مقاله نشان می‌دهد که تحقیقات بیشتری مورد نیاز است تا صفات برجسته تکافل و نفوذ آن را در فرآیند تصمیم‌گیری برای غیر مسلمانان تبیین نماید. افزون بر این، پژوهش مذکور  این پرسش را مطرح می‌نماید که به منظور بهبود آگاهی و شناخت غیر مسلمانان از تکافل چه بازاریابی و تبلیغاتی استراتژیکی باید به کار گرفته شود؟
علاقمندان می‌توانند جهت دریافت اطلاعات بیشتر در خصوص این مقاله به این نشانی مراجعه نمایند.
منبع:  سایت پژوهشکده پولی و بانکی

امیر هامونی، مدیرعامل فرابورس ایران، ، درباره نقش اسناد خزانه اسلامی در حل مشکل بدهی‌های دولت اظهار کرد: اکنون ۱۲ هزار میلیارد تومان اسناد خزانه اسلامی پذیرش شده و در حال پذیرش ۶ هزار میلیارد تومان اسناد خزانه جدید هستیم و اسناد خزانه مرحله چهارم هم در حال سررسید است.

وی افزود: تاکنون دولت به میزان ۴ هزار میلیارد تومان به تعهدات خود، زودتر از سررسید عمل کرده و در حال حاضر شش هزار میلیارد اسناد خزانه مورد معامله قرار گرفته و پیمانکاران ترجیح دادند در بازار معاملات ثانویه این اسناد را زودتر از موعد سررسید به فروش برسانند.

مدیرعامل فرابورس ایران ادامه داد: صندوق‌های سرمایه‌گذاری و تأمین سرمایه‎ها عمده‌‎ترین خریداران اسناد خزانه اسلامی هستند که به تأمین مالی پیمانکارانی که از دولت طلبکارند، کمک می‌کنند.

هامونی خاطرنشان کرد: خوشبختانه تاکنون استقبال بسیار خوبی از اسناد خزانه اسلامی به عمل آمده و بازار از نقدشوندگی بسیار بالایی در زمینه اسناد خزانه برخوردار است.

وی افزود: این مورد را تا سال گذشته اصلا پیش‌بینی نمی‌کردیم ولی انصافا استقبال بسیار خوبی در این مدت کوتاه از این ابزار جدید الخلقه صورت گرفته است. قبلا از این ابزار فقط برای پروژه‌های وزارت راه و وزارت نیرو استفاده می‌شد اما اکنون همه وزارتخانه‌ها با توجه به ظرفیت بودجه‌ای که در اختیار دارند، راغب هستند که از این ابزار برای تأمین مالی خود و تسویه بدهی با پیمانکاران استفاده کنند.

مدیرعامل فرابورس ایران همچنین در پایان گفت: ۴۵۰۰ میلیارد تومان اسناد خزانه اسلامی با نا «سخا» در طی دو مرحله شامل یک دو هزار میلیارد و یک دوهزار و پانصد میلیارد تومان به زودی وارد بازار خواهند شد و سررسید کمتر از یکسال خواهند داشت.

منبع: ایکنا

در این شماره مقالاتی در زمینه اقتصاد مقاومتی، فلسفه اقتصاد اسلامی، بانکداری اسلامی و اقتصاد رفاه به زیور تبع آراسته شده که در ادامه این مقالات به اختصار معرفی می‌شوند.

تحلیل موضوع «اطلاعات نامتقارن» در قراردادهای مشاركتی بانك‌داری بدون ربا و راه‌كارهای آن، نوشته مهدی طغیانی، سعید صمدی و زیبا صادقی.
این مقاله به بررسی مشکل عدم تقارن اطلاعات در قراردادها مشارکتی می‌پردازد، مشکلی که عملا مانع اقبال گسترده بانک‌های کشور به این نوع از قراردادها شده است. نویسندگان مقاله تلاش کرده اند تا با ارائه مدلی خاصی راهکاری برای رفع این مشکل پیشنهاد دهند.

تبیین عوامل مؤثر بر گرایش شهروندان به مصرف كالاهای داخلی مورد مطالعه: شهروندان شهرستان كاشان، به قلم علی حسین‌زاده، محسن نیازی و الهام شفائی مقدم
در این مقاله دیدگاه‌های شهروندان کاشانی نسبت به مصرف کالاهای داخلی به عنوان یک مطالعه موردی بررسی شده است. یکی از نتایج جالب این تحقیق عدم موفقیت رسانه ملی در تقویت تمایل به خرید کالاهای داخلی است.

نگرش اسلام به رفاه اقتصادی، نوشته علی معصومی‌نیا و سمیه رشیدیان
این مقاله به بررسی دیدگاه اسلام نسبت به رفاه اقتصادی می‌پردازد. مهمترین دستاورد مقاله تفکیک بین رفاه غافلانه و رفاه عاقلانه است. از نظر نویسندگان مقاله، اسلام به دنبال ترویج رفاه عاقلانه است، رفاهی که از آسیب‌های رفاه غافلانه در اقتصاد متعارف به خصوص آسیب‌های فرهنگی، دینی، اجتماعی و سیاسی در امان باشد.

چیستی و كاركرد مبانی فلسفی اقتصاد اسلامی، به قلم محمدجواد توكلی
این مقاله به تجزیه و تحلیل انتقادی استفاده از مبانی فلسفی در اقتصاد اسلامی می‌پردازد. به نظر نویسنده ابهامات موجود در زمینه مفهوم و کارکرد مبانی فلسفی اقتصاد اسلامی، در بسیاری از موارد باعث ایجاد شکاف بین مبانی و نظریات شده است به گونه‌ای که اگر مبانی از ابتدا تحقیقات حذف شوند اتفاق چندانی برای نظریات نمی‌افتد. در این مقاله بین کارکرد تولیدی و جهت دهندگی مبانی فلسفی اقتصاد اسلامی و همچنین تفاوت کارکرد هر یک از مبانی معرفت شناختی، هستی‌شناختی و ارزش شناختی اقتصاد اسلامی ذکر شده و جایگاه آنها در دو روش فرضیه ای قیاسی و استقرایی تبیین شده است

بررسی امكان خلق پول توسط نظام بانكی در نظام مالی اسلامی، نوشته حسین صمصامی و فرشته كیانپور
نویسندگان مقاله با بررسی دیدگاه های مطرح شده در مورد خلق پول، ضمن بر شمردن آثار منفی آن، استدلال می‌کنند که نمی‌توان خلق پول را در نظام مالی اسلامی جایز دانست.

روش كشف سیاست‌های پیشرفت با تأكید بر آراء شهید صدر، به قلم امین رضا عابدی نژاد داورانی
این مقاله به طور عمده سعی دارد به مباحث روش‌شناسی سیاستگذاری اقتصادی بپردازد، هرچند نویسنده آن را در قالب سیاست‌های پیشرفت معرفی نموده است. یکی از نکات مهم در این مقاله پیشنهاد رفع مشکل حجیت روش کشفی شهید صدر، مراجعه مستقیم به آیات و روایات، به جای فتوای مجتهدان، است. به نظر ایشان، در این صورت حجیت روش کشفی را می توان از باب تواتر اجمالی دانست.

ارائه الگویی برای تحلیل اقتصادی چانه‌زنی بین‌المللی یك كشور اسلامی با رهیافت نظریة «بازی» ایمان باستانی‌فر
ین مقاله را می توان به حوزه دیپلماسی اقتصاد مقاومتی ناظر دانست. نویسنده مقاله با استفاده از نظریه بازی، به این نتیجه رسیده که هرچه توان داخلی اقتصاد ایران بیشتر باشد، توانایی کشور در چانه‌زنی در سطح بین‌المللی و به خصوص در فضای چانه زنی با گروه ۵+۱ بیشتر خواهد شد.

برای مشاهده چکیده مقالات و دریافت فایل مقالات به سایت مجله معرفت اقتصاد اسلامی مراجعه نمایید

منبع:ایکنا

گزارش زیر فصل دوم شماره 198 هفته نامه تجارت فردا است که به بررسی جایگاه ایران و پنج کشور منطقه در شاخص های مختلف جهانی می پردازد.
برای دانلود فایل اینجا کلیک کنید.

به گزارش خبرگزاری فایننشال تایمز دانشجویان غیر مسلمان نیز تلاش میکنند تا با اصول حاکم بر معاملات سازگار با شریعت آشنا شوند.

در این گزارش آمده است که افزایش اهمیت اقتصادی بانک ها در کشور های اسلامی و کشور های غیر اسلامی مسلمان نشین باعث شده تا تامین مالی اسلامی و علم مالی اسلامی به یک مهارت مهم و کاربردی تبدیل شود.

به همین دلیل و با توجه به جهانی شدن بسیاری از کسب و کارها ، موسسات آموزشی فراوانی در سطح کشورهایی که مالی اسلامی در آن کاربرد دارد، به وجود آمده که دوره های آموزشی مالی اسلامی از مهمترین دوره های آموزشی آن هاست.

افزایش تعداد دوره هایی که توسط موسسات آموزشی کسب و کار در حوزه مالی اسلامی برگزار می گردد، خود دلیلی بر افزایش تقاضای تحصیل در این رشته است.

برای کسب اطلاعات بیشتر به این نشانی مراجعه کنید.

برگزاری سمینار تخصصی حاکمیت شرعی، حسابرسی و مدیریت ریسک در موسسات مالی اسلامی

این سمینار تخصصی در ۶ دسامبر ۲۰۱۶ (۱۶ آذر ۱۳۹۵) در کوالالامپور مالزی برگزار خواهد شد.

هدف از برگزاری این سمینار دست‌یابی افراد به دانش و درک عمیق در موضوعاتی همچون حاکمیت شرعی، ریسک شریعت، قوانین و مقررات مربوطه، الزامات گزارش‌دهی مورد نیاز و همچنین معرفی ابزارهای ارزیابی ریسک شریعت می‌باشد.

این سمینار یک روزه علاوه بر طرح اهمیت شاخص‌های کلیدی ریسک شریعت در مدیریت آن به بررسی پیاده‌سازی قانون خدمات مالی اسلامی سال ۲۰۱۳ در حوزه حاکمیت شرعی و گزارش‌دهی و الزامات اخیر بانک مرکزی مالزی در ارتباط با هیأت مشورتی شریعت خواهد پرداخت.

  محورهای کلیدی این سمینار به شرح زیر است:

-       ریسک شریعت و عملیاتی؛ ابزارها، هدف و روش‌ها
-       تجربه به کارگیری ابزارهای ارزیابی ریسک شریعت و اهمیت شاخص‌های کلیدی ریسک شریعت به منظور مدیریت ریسک در یک موسسه مالی اسلامی
-       پیاده‌سازی قانون خدمات مالی اسلامی ۲۰۱۳ (IFSA) در حوزه‌های حسابرسی شرعی، مدیریت ریسک شریعت و  انطباق وظایف در یک موسسه مالی اسلامی
-       ارزیابی‌های اخیر مورد نیاز بانک مرکزی مالزی در ارتباط با راهنمای مرجع موسسات مالی اسلامی برای  هیأت مشورتی شریعت
-       اطمینان از انطباق حسابرسی شریعت، نظارت و سیاست‌ها مربوطه با قانون خدمات مالی اسلامی ۲۰۱۳ (IFSA)
-       معرفی ابزارها، چک‌لیست‌ها و مراحل ارزیابی شاخص‌های کلیدی ریسک شریعت
-       برنامه‌ حسابرسی داخلی و نحوه گزارش‌دهی موسسات مالی اسلامی

برنامه یک روزه این سمینار شامل پنج نشست تخصصی است که در ۶ دسامبر ۲۰۱۶ (۱۶ آذر ۱۳۹۵) در کوالالامپور مالزی برگزار خواهد شد.

نشست اول: معرفی ریسک شریعت، چارچوب حاکمیت شریعت و نقش کمیته‌های شرعی در موسسات مالی اسلامی
نشست دوم: چالش‌ها و مسايل قانونی و مقرراتی در حوزه ریسک شریعت، نظارت و انطباق آن قانون خدمات مالی اسلامی ۲۰۱۳ (IFSA)
نشست سوم: برنامه‌ریزی و مدیریت یک برنامه حسابرسی موثر شریعت برای موسسات مالی اسلامی
نشست چهارم: الزامات گزارش‌دهی و مسائل مربوط به گزارش‌‌های عدم انطباق با شریعت بانک‌های اسلامی
نشست پنجم: نقش حسابرسان داخلی در مدیریت ریسک شریعت، نظارت و انطباق

علاقه‌مندان می‌توانند جهت ثبت نام و کسب اطلاعات بیشتر اینجا کلیک نمایند.